Recent heeft minister Karien van Gennip van Sociale Zaken maatregelen aangekondigd waarbij de arbeidsmarkt op meerdere fronten wordt aangepakt en een reactie is op meerdere kritische rapporten over doorgeschoten flexibilisering. Het gaat hierbij onder meer om het verbieden van de nul-uren-contracten, het aanpassen van de draaideurconstructies en ZZP-ers (zelfstandige zonder personeel) moeten zich verplicht verzekeren tegen arbeidsongeschiktheid.
Een andere aangekondigde maatregel binnen de arbeidsmarkt is het aanpakken van de schijnzelfstandigheid waar in dit artikel nader wordt ingegaan.
Wat is schijnzelfstandigheid?
Schijnzelfstandigheid is een situatie waarin het lijkt alsof iemand een zelfstandige is, maar dat niet is. Een ZZP-er is in feite verkapt in dienst bij een opdrachtgever. De opdrachtgever huurt de ZZP-er in en vertelt precies wat er moet gebeuren. Hierdoor worden bij schijnzelfstandigheid onterecht fiscale regels toegepast (zelfstandigenaftrek, startersaftrek) en de werkgever omzeilt administratieve lasten en werknemersbescherming.
Volgens de huidige wet DBA 2016 (Wet deregulering beoordeling arbeidsrelatie waarbij gebruik wordt gemaakt van modelovereenkomsten die door de Belastingdienst zijn opgesteld en beoordeeld) is een ZZP-er is echt zelfstandig als er aan 3 criteria wordt voldaan:
- Gezagsverhouding; de ZZP-er mag zelf bepalen hoe hij/zij de opdracht uitvoert,
- Persoonlijke arbeid; de ZZP-er mag het werk ook door iemand anders laten doen zonder controle van de opdrachtgever,
- Beloning; de ZZP-er krijgt alleen een vergoeding voor de gemaakte kosten, niet meer.
Voldoet de ZZP-er niet aan een van deze voorwaarden, dan is waarschijnlijk sprake van verkapt loondienst tussen de opdrachtgever en de ZZP-er.
Wat zullen de nieuwe maatregelen van de minister voor jou als werkgever gaan betekenen als je werkt met ZZP-ers?
In de plannen van de minister worden 3 speerpunten genoemd om de kaders rondom zelfstandige(n) toekomstbestendiger te maken en de balans tussen werken in loondienst en werken als zelfstandige(n) te herstellen.
- Inzet op een gelijkere behandeling tussen een ZZP-er en een werknemer m.b.t. sociale zekerheid en fiscaliteit (zo zullen een aantal ondernemersfaciliteiten worden versoberd),
- Meer duidelijkheid over “gezag” en de introductie van het rechtsvermoeden van een arbeidsovereenkomst. Aan dit rechtsvermoeden wordt nog een tariefgrens bepaald die zal liggen tussen de € 30 en € 35,
- Verbeteren van toezicht en handhaving op schijnzelfstandigheid.
Sinds 2016 is een handhavingsmoratorium (opschorting / uitstel van handhaving) van kracht waarbij alleen handhaving plaatsvindt bij “kwaadwillenden” of als aanwijzingen van de Belastingdienst niet worden opgevolgd. Het kabinet wil uiterlijk op 1 januari 2025 het handhavingsmoratorium op schijnzelfstandigheid volledig opheffen.
Bij vragen en / of voor meer informatie over schijnzelfstandigheid neem dan contact op met ons.
